Antipakjesavond en de Smaak van Nederland
Jurylid bij de Smaak van Nederland

In één week deelnemen aan twee jury’s, dat is best bijzonder. Maandag 4 oktober beoordeelde ik samen met een twintigtal anderen Fairtrade wijnen, dinsdag 5 oktober mocht ik samen met Dick Veerman, Jeroen Thijssen en Puck Kerkhoven oordelen over de producten ingezonden voor de voorrondes van de Smaak van Nederland. En wat was dat leuk! Eigenlijk veel leuker dan wijn beoordelen op een willekeurige proeverij, omdat we ook de makers erbij hadden, met de bijbehorende verhalen.
Vanaf het begin: Syntens organiseert samen met Foodlog.nl de Smaak van Nederland. Het gaat daarbij om het lekkerste product van Nederlandse bodem. Deelnemers zijn
Nederlandse agri- en MKB-bedrijven (max. 250 medewerkers), met de ambitie om het bedrijf of product een stap verder te brengen. Zij presenteerden een voedingsproduct van eigen productie, waarvan het hoofdingrediënt uit Nederland komt.
Wilde vlierbessen
Zo, dat staat er maar even mooi. En dan moesten de producenten ook nog wat toevoegen met hun product; niet zomaar de zoveelste bijzondere tomaat, speciale kaas of ambachtelijk brood, maar er moest wel degelijk op bijzondere of duurzame of onderscheidende wijze omgegaan zijn met de ingrediënten. Een goed voorbeeld: Chris Hartmann uit Maastricht liet een framboos-vlierbessensiroop proeven, van uitsluitend vlierbessen en frambozen. Heel simpel, zou je denken, maar die vlierbessen werden wel gewoon geplukt in het wild, door buurjongens en -meisjes, van grote vlierhagen in de omgeving van zijn woonplaats. Hier werd wildpluk tot culinair product verwerkt! Met recht is Chris van La Louche Culinair door naar de finale van de Smaak van Nederland op 30 november in Den Bosch.

Proeven als een vinoloog
Maar terug naar hoe ik daar verzeild raakte: organisator Dick Veerman wilde bij de voorrondes van de Smaak van Nederland graag een vinoloog in het panel, vanwege de proefkwaliteiten van mensen die professioneel met wijn bezig zijn. En inderdaad, ik heb volgens alle regelen der vinologische kunst de aangeboden etenswaren besnuffeld, geproefd, in de mond gehouden en beoordeeld. Grappig om nu eens vooral aan eten te ruiken! Ook bij eten is de kleur, het uiterlijk, van een product belangrijk, net als bij wijn. En ook bij levensmiddelen moet de geur aantrekkelijk zijn, niet muf, of oudbakken, of anders vies. En net als bij wijn zijn mondgevoel, structuur, frisheid in de mond, belangrijk. Is de korst krokant of oudbakken? Is het snoepje rubberig of lekker stevig? Is de likeur filmend, glad of korrelig? Allemaal aspecten om de aangeboden producten op te beoordelen.
Stampbal en zomerbier
Ik nam deel aan de derde voorronde in Heeswijk-Dinther, waar producenten uit Brabant, Zeeland en Limburg hun waren konden presenteren. En zoals gezegd: wat heb ik genoten. Daar was bijvoorbeeld de vegetarische snack de stampbal, van EKRA – superlekker, supergezond en een absolute finalekandidaat. Dan het verrukkelijke lichte en smaakvolle zomerbier Euleteul van De Fontein, een mini-brouwerij uit Stein die 23 speciaalbieren op de kaart heeft staan. Smaakmakers voor het bier komen veelal uit de directe omgeving, zoals de vlierbloesem uit eigen tuin. Ook De Fontein is door naar de finale.
Gastheer Petrushoeve
Heerlijk was ook de tomatenmarmelade van de Petrushoeve, gastheer van het evenement. Dit prachtige culinaire centrum biedt kookavonden aan culinaire clubs, en maakt daarnaast een hele reeks aan eigen producten. (De paprikamayonaise is verrukkelijk bij Marokkaans gekruide gehaktballetjes!) De Petrushoeve behoorde niet tot de winnaars, maar die producten vinden absoluut hun weg wel.
Enfin, het voert wat ver om al die heerlijke smaken, van tomaat tot brood en van bonbons tot kaas, op te gaan sommen. Ik heb genoten van het evenement, en vooral van het feit dat je vaste etenswaren ook kunt beoordelen met een vinologische inslag. Een verrijking! En ik kijk uit naar de finale binnenkort.
Foto’s: zalm en groentenchips met tomatenmarmelade (Petrushoeve); vlierbes-framboossiroop verwerkt in o.a. ijs en hangop (La Louche Culinair); Zomerbier Euleteul van De Fontein.
Vakantieboodschappen

Edith organiseert deze maand het foodblogevent, met als thema de vakantieboodschappen: wat nemen we mee naar huis vanuit onze vakantieadresjes. Even in het kort over het foodblogevent: iedere maand kiest een foodblogger een thema, waarover iedereen gevraagd wordt te schrijven op zijn of haar blog, of op Twitter soms ook. Aan het eind van de maand verzamelt de organisator van die maand alle bijdragen en maakt er een mooie samenvatting van. Dan wordt het stokje doorgegeven.
Kaas en worst
Wel, onze vakantieboodschappen zijn altijd heel divers. Ter plekke kopen we jam, honing, worst en kaas waarvan de restjes weer mee naar huis gaan. Bijvoorbeeld van die overheerlijke Comtékaas die ze in de Jura hebben, en die thuis zo lekker smaakt op een zout toastje. Comtéfabrieken zie je in de Jura werkelijk overal, en ook in de supermarkten kunnen je die enorme wielen van 30 tot 50 kilo bewonderen. De leeftijd van de kaas varieert van jong tot oud. Zelf ben ik dol op de wat oudere versies, vanaf 18 maanden rijping.
Wat er ook vaak mee terug gaat, is olijfolie. Dit jaar kochten we drie liter, in Les Vans in de Ardèche, bij een winkel gespecialiseerd in olijfolieproducten, van een lokale olijfoliemolen. Is 36 euro voor 3 liter veel? Ik weet het eigenlijk niet, maar het gaat ook om het idee, toch?
Kastanjejam
Dit jaar heb ik me tevens laten verleiden tot een potje kastanjejam, uit de Ardèche. Kastanjes waren zo ongeveer het brood van deze streek; vroeger werd er van alles van gemaakt, tot meel aan toe. Ik proefde de jam ter plekke al, en vond het helemaal niets op mijn brood. Ariane, de kok van de Herberg, was in ons gehuurde huis in de Ardèche op bezoek en nam de pot mee naar huis. Zij gaat er nu iets lekkers mee maken, en zal dat in de Herberg de Ketel en de Kurk presenteren (jawel, hij is weer open, na maanden dicht te zijn geweest. Gisteren maakten we al kruisbessenijs.)
Verder ging dit jaar Volvic mee, het water met een smaakje. Ik was andere jaren dol op de citroen, maar proefde vorig jaar in Zweden nog lekkerder bronwater met een smaakt: Ramlösa. Helaas nergens te krijgen in Nederland. Dit jaar viel Volvic iets tegen, te zoet geworden, leek het wel.

Wijn, wijn, wijn
Maar onze echte vakantieboodschappen, dat zijn natuurlijk al die flessen wijn. Wat we daarmee doen? Eerst naar huis zien te krijgen (wat altijd veel van mijn inpakkunsten vergt), dan uitpakken, netjes opstellen en fotograferen. Dat doen we al jaren en jaren. Dan inschrijven in onze wijndatabase en vervolgens lekker opdrinken. We kopen ook altijd zoete dessertwijnen, en daarvan ligt de onderste plank van onze wijnkast nu goed vol. We hebben de neiging ze pas jaren later open te maken.
Dit jaar kochten we vin jaune, vin de paille en macvin, de bekende Jura-specialiteiten, samen met een aantal andere Jurawijnen. We bezochten twee producenten in de Jura, en daarna nog twee producenten in de Ardèche, waar we ook weer lekker insloegen. Vakantieboodschappen: wat mij betreft een van de leukste aspecten van op vakantie gaan!
Een nieuwe hobby…

Net als van flessen champagne kun je natuurlijk ook de metalen ‘caps’ bovenop de cavakurken sparen. En dat doen ze dan ook in Spanje! De belangstelling is zo hevig dat bedrijven zelfs speciale presentaties van hun ‘plaques’ organiseren. Bij Capita Vidal gebeurde dat twee weken geleden, bijvoorbeeld. Aanwezigen konden ‘plaques’ ruilen, de nieuwe van Capita Vidal bewonderen en van een glaasje cava genieten.
Een zeer bijzondere is de ‘plaque’ van de afgebeelde fles: de Gran Reserva Fuchs de Vidal, maar dan in een speciale uitmonstering, bedoeld voor het Spaanse hof. Koning Juan Carlos drinkt graag een glaasje Fuchs de Vidal! Aangezien die flessen niet vrij op de markt zijn, zijn de ‘plaques’ echte collectors items. De koninklijke plaque is de tweede van rechts op de onderste rij van de grote foto boven.
Bodegas wisselen ook regelmatig hun ‘caps’ (wat is toch het Nederlandse woord?). Bij Montau de Sadurni bijvoorbeeld hebben de twee cava’s die het huis maakt – Reserva en Gran Reserva – hetzelfde dopje, maar dat is wel ieder jaar anders. Dankzij mijn cavajaar heb ik inmiddels ook een forse verzameling plaques. Ik ga ze maar eens ordenen, binnenkort…..
Cider van de #undergroundboerenmarkt

Zondag was ik even bij de foodie-collega’s. Ik bezocht de Underground Boerenmarkt, een Twitteriniatief à la apéro geant (zie de kranten van de afgelopen dagen, of mijn verslag op Foodlog). Twitteraars ontmoetten elkaar in Amsterdam, op een streng geheim gehouden plek, om daar zelfgemaakt etenswaren met elkaar te delen. Zo lunchte ik met overheerlijke wortelsoep van @nijs, kocht ik lemoncurd bij @Sabinakookt, dronk ik thee bij initiatiefneemster @Talkinfood (Marjan Ippel) en schafte een boek over de geschiedenis van koks aan bij @liesbethspreeuw. Om maar eens wat te noemen.
Wat er helaas niet was, was een wijnmaker. En dat terwijl de kok van mijn eigenste Herberg De Ketel en de Kurk een volleerd en begaafd wijnmaakster is. Onze kruisbessen-pruimenwijn zou op deze Underground Boerenmarkt niet misstaan hebben. Daar had ik helemaal niet bij stil gestaan. We zullen er volgende keer vast bij zijn, de kok en de waardin van Herberg De Ketel en de Kurk (die inderdaad wel erg dicht is, de laatste maanden
).
Gelukkig was er wel een andere alcoholische drank te proeven op de Underground Boerenmarkt: Normandische en Bretonse cider van @cidercider, website www.cidercider.nl. Wouter importeert puur als hobby deze laagalcoholische drank van appels, en vertelde mij dat cider in Normandië en Bretagne echt aan een come-back bezig is. Tien jaar geleden merkte ik daar zelf nog niet veel van, maar nu schijnt cider echt ‘hot’ te zijn in het gebied van herkomst. Een zichzelf respecterende crèperie heeft een locale cider op de kaart, tegenwoordig.
Wouter had een mooi assortiment; ik proefde drie soorten, allemaal anders. Ik leerde ook dat cider twee gistingen kan doormaken, net als champagne eigenlijk. Een cider met gisting op de fles smaakt heel anders en ‘gistiger’ dan een cider die gebotteld is na de eerste gisting en waarin de tweede gisting gestopt is door koeling of filtering, bijvoorbeeld.
Naast één of twee fermentaties speelt ook al of niet filteren een rol; niet filteren levert een fruitiger resultaat.
Topper van de middag was de Bretonse cider, Royal Quillevic: echt een snoepje en toch droog. Je proefde gewoon de rijpe appeltjes van de boom, en ik kreeg enorme trek in een verse crèpes met aardbeien.
Voor de liefhebber: kijk dus eens op Wouter’s site, de moeite waard. Ook in Nederland verdient cider meer aandacht, niet alleen bij de pannenkoeken!
Bier, kroegleven en carnaval

De komende maanden zal ik veel in Den Bosch zijn, in het Noordbrabants Museum. De afgelopen dagen heb ik, afgezien van een bommelding, al kunnen genieten van de start van carnaval. Voor een buitenstaander is het best grappig de straten steeds kleuriger te zien worden, met rood-wit-gele vlaggen en schilderingen van Oeteldonkse kikkers. Het kroegleven begon afgelopen donderdag al, en zal doorgaan tot dinsdag 16 februari, zo heb ik begrepen.
Apart is het ook me te realiseren dat wijn in dit feest nauwelijks een rol speelt. In de kroeg drink je bier of borrels, zo heb ik me laten vertellen. En die traditie gaat al eeuwen terug. In het Rijksmuseum is nog tot 1 maart een kleine tentoonstelling te zien van prenten over het kroegleven in vooral de zeventiende eeuw. Met die prenten is iets opvallends aan de hand: er zijn helemaal niet zo veel zuipende zatlappen op te zien als je wel zou denken! De mensen op de prenten vieren overduidelijk feest, dansen, dobbelen en zitten in elkaars blouse, maar bekers en kannen zijn op de vingers van een hand te tellen. En als er dan iets gedronken wordt, is het bier, geen wijn. Tenminste, dat lijkt het drinkgerei, bestaande uit aardewerken kannen en bekers, te suggereren.
Een topstuk van het Noordbrabants Museum bevestigt dit beeld. Op een Brussels wandtapijt uit de 18e eeuw dat gemaakt is naar een schilderij van David Teniers II (1610-1690) is een herberg te zien met feestende mensen ervoor. Maar een enkeling heeft een beker of een kan in de hand; glazen of flessen zijn niet te zien.
Is het dan echt waar, dat carnaval om het feestvieren gaat, en niet om het zuipen? Je zou het bijna gaan geloven…
Meiwijn bij Westerbouwing
Deze prachtige ansichtkaart kreeg ik gisteren digitaal toegezonden van Réne Zanderink, van de Nationale Ark Commissie Slow Food Nederland. Keurige dames drinken rond 1900 bij Westerbouwing een glaasje meiwijn, met uitzicht op de Rijn. Slow Food is aan het onderzoeken of meiwijn in de Ark van de Smaak opgenomen kan worden. Daarvoor zijn in ieder geval twee producenten nodig die nog meiwijn maken. Een producent is waarschijnlijk Schermer Wijnkopers in Hoorn, maar wie weet nog een tweede in Nederland?
Geïnteresseerd in meiwijn? Ik schreef een artikel voor het tijdschrift van de Akademie van Streekgebonden Gastronomie. Op verzoek stuur ik je graag een scan toe!
Wijnkronieken.tekst en redactie
Wijnkronieken.tekst en redactie is al weer bijna twee maanden oud en de zaken gaan goed! Voor wie het even gemist heeft: sinds begin oktober ben ik zelfstandig ondernemer, zzp-er! Wijnkronieken is niet alleen een blog meer. Er is nu ook Wijnkronieken.tekst en redactie, een tekst- en redactiebureau gespecialiseerd in teksten over wijn. Naast mijn dagelijkse bijdragen aan By the Grape – ik verzorg de Nieuwsrubriek – schrijf ik voor diverse wijnhandels en -importeurs. Ik lever bijvoorbeeld bijdragen voor nieuwsbrieven en websites en schrijf persmateriaal.
Daarnaast ben ik gespecialiseerd in historisch onderzoek naar wijn en wijnhandels, geef ik lezingen en begeleid ik proeverijen.
Vanmiddag maakte ik een tekst voor een flyer. Uiteraard plaats ik die tekst ook hier, goed voor de vindbaarheid via Google
Ken je de problemen?
- Je website vullen en onderhouden kost veel tijd.
- Aan een Nieuwsbrief schrijven en versturen kom je al helemaal niet toe.
- Een goed persbericht schrijven is telkens weer een opgave.
Wel eens gedacht aan:
- uitbesteden van deze klussen?
- iemand ervoor inhuren?
- iemand met verstand van wijn én van tekstschrijven?
Dan kan! Wijnkronieken.tekst en redactie kan het allemaal voor je verzorgen.
- Redactie van de teksten op je bestaande website.
- Inhoud leveren voor nieuwe onderdelen van je site.
- Teksten schrijven voor je Nieuwsbrief, zowel voor papieren als voor digitale versies.
Neem contact op, ik bespreek graag de mogelijkheden.
Andere activiteiten
- historisch onderzoek naar wijnhandel in Nederland;
- lezingen mét proeverij over wijn in heden en verleden;
- begeleiding van proeverijen.












Volg mij op....