Je bent hier: Home / Archief voor Landen / Oostenrijk

Oostenrijkse wijn: de kanjers van Women on Wine (en meer…)

Het thema van de afgelopen European Wine Bloggers Conference was ‘Storytelling’. Op diverse manieren werd daar aandacht aan besteed, onder andere door middel van workshops fotografie, video, gesproken en geschreven woord. Zelf volgde ik de workshop fotografie, maar had mijzelf graag in tweeën gedeeld om ook die van het geschreven woord te volgen. Want het is knap lastig telkens weer een leuk verhaal rondom wijn te vertellen! Vooral over grote proeverijen valt het niet mee. Zitten mijn lezers echt te wachten op een opsomming van al het moois dat ik daar proefde? Hoe kan ik zo’n verslag toch wat spannender, leesbaarder, interessanter maken? Of moet ik er maar helemaal niet meer over vertellen? Gezien de reacties op Twitter, Facebook en off line is dat niet de bedoeling, heb ik de indruk. Vandaag dus weer een poging verslag te doen van zo’n proeverij. Een echte invalshoek heb ik niet, maar ik heb wel een ideetje: ik ga me richten op die ene nieuwe importeur die ik ontdekte, waarvan de wijnen me als geheel zo goed bevielen!

Afgelopen maandag bezocht ik de grote proeverij met Oostenrijkse wijnen, georganiseerd door de Handelsafdeling van de Oostenrijkse Ambassade en de Austrian Wine Board. De proeverij wordt al jaren georganiseerd in het imposante Hotel Huis ter Duin in Noordwijk. Zo’n 25 voornamelijk kleinere importeurs vertegenwoordigden ongeveer 80 producenten; een fors aantal vergeleken met één van de eerste van deze proeverijen in Utrecht, eind jaren negentig. Sinds die tijd heeft de Oostenrijkse wijn een forse vlucht genomen in Nederland, en steeds meer landgenoten beginnen de kwaliteiten van Oostenrijkse wijn te erkennen.

[Lees meer...]

Onderwerp: Oostenrijk, Proeven Tags: , , ,
9 november 2011 door 1 Reactie

Het grote Gemischter Satz-verhaal

Een jaar geleden kondigde ik meer informatie over Gemischter Satz aan. Gemischter Satz is een wijn gemaakt van verschillende druivenrassen. Vooral Wenen staat bekend om dit type wijn; het was daar afgelopen jaren enorm populair, en sommigen spreken zelfs van een hype. Ik schreef er eerder over, dat lees je hier.

Hoogste tijd om die belofte van een jaar geleden in te lossen. Waarom het zo lang heeft geduurd? Ik wilde antwoord  krijgen op de vraag of Gemischter Satz nu zo bijzonder was, en of de Weense wijnboeren die dit type wijn tot de hunne hebben gemaakt nou zo bijzonder zijn. Dat viel niet mee om helder te krijgen, eerlijk gezegd. Ik zal proberen te schetsen wat er in mijn hoofd omging betreffende Gemischter Satz.

EU-definitie
Volgens de Europese wetgeving is Gemischter Satz (GM) ‘a mixture of different white wine varieties or red wine varieties.’ Dat kan betekenen dat GM een assemblage is van witte of rode wijnen (!) van verschillende druivenrassen. Er wordt inderdaad in bijvoorbeeld Duitsland op dergelijke wijze GM gemaakt. Recent nog proefde ik een kanjer van dit soort, van Weingut Kühling Gillot in Rheinhessen, Quinterra Gemischer Satz Trocken 2010 (verkrijgbaar bij onder andere Ovino). De oenologe van het bedrijf vertelde me op een grote proeverij dat zij nog een half vat Riesling en een half vat Gewürztraminer overhad na de oogst. Ze besloot die vaten maar te mengen en het Gemischter Satz te noemen. Overigens was dit een geweldig wijn: het lijkt op Riesling, maar dan met een kruidigheid waar je eng (eng blij, in dit geval) van wordt: Riesling die toch geen Riesling is. Verkwikkend en dorstlessend, vertroostend zelfs, en heerlijk bij een paar toastjes met roodschimmelkaas. Stevige zuren, grapefruit en sinaasappel in de afdronk.

[Lees meer...]

Onderwerp: EWBC, Oostenrijk, Wijngeschiedenis Tags: , ,
22 september 2011 door 3 Reacties

Sauvignon Blanc uit Steiermark: Weingut Tement

Volgens het programma van de reis hoort de Sauvignon Blanc van dit huis tot de top 100 cultwijnen van de wereld. Wie kan dan nog weerstand bieden aan een uitnodiging om mee te gaan op reis naar het zuiden van de Steiermark, één van Oostenrijks meest onbekende wijngebieden? Ik niet, in ieder geval.

Manfred Tement zelf, eigenaar van Weingut Tement, was druk bezig zaken te doen die vrijdag dat we op bezoek kwamen, maar zijn rechterhand Arno Bergler nam ruim de tijd ons de kelders te laten zien en diverse wijnen te laten proeven. Dat proeven geschiedde deels op het terras met uitzicht over topwijngaard Zieregg, deels in de zeer moderne proefruimte, een architectonisch kunstwerkje. En nog geen 500 meter verderop begon Slovenië; de eerstvolgende boerderij lag 30 jaar geleden nog in het Oostblok! Samen met de fantastische wijnen de we proefden vormde dit alles een zeer bijzondere belevenis. Ik geloof bovendien niet dat ik ooit wijnen heb geproefd met uitzicht op de wijngaard waar ze vandaan komen.

[Lees meer...]

Onderwerp: Oostenrijk, Slovenië, Wijntoerisme Tags: , ,
6 juli 2011 door 2 Reacties

Fris en fruitig: Schilcher!

Van wijnrariteiten kunnen er mij niet genoeg zijn. Bijna uitgestorven druivenrassen, wijnen die alleen locaal geproduceerd worden: ik zoek ze op en wil ze proeven. Met veel plezier ben ik in zuidwest-Steiermark dan ook afgelopen zaterdag op een tractor geklommen om me naar het heuvelachtige land van de Schilcher, een zeer locale én beschermde wijnsoort, te laten rijden. Schilcher intrigeerde me: één van mijn wijnboeken zegt er over ‘een rosé die niet bepaald een allemansvriend genoemd kan worden’, vanwege de hoge zuurgraad. Maar de informatie die ik over de Steiermark had doorgenomen, sprak erg lovend over deze wijn. Dat moest dus geproefd worden!

[Lees meer...]

Onderwerp: Oostenrijk, Wijntoerisme Tags: , , , ,
24 juni 2011 door Reageer

Culinair genieten in Süd-Steiermark

Chocolade, jam, azijn, kruidenzout, pompoenpittenolie, pompoenpitten, sterke drank en wijn: de inhoud van mijn koffer leek wel een delicatessenwinkel. Hij woog nog net niet het maximale toegestane bij vertrek uit Graz, afgelopen zondag! Na een driedaagse culinaire rondreis verzamelt een mens heel wat lekkernijen, en van lekkernijen weten ze in de Oostenrijkse Süd en West-Steiermark wel het één en ander. En dan heb ik het nog niet eens gehad over de grote en malse Sulmtaler kippen, de lekker in de modder rollende Vulcano varkens en hun vlees of de verse schapenkaas. Met al dat lekkers van de zuidelijke Steiermark mochten wij, vijf Nederlandse culinaire bloggers, kennismaken.

[Lees meer...]

Onderwerp: Oostenrijk Tags: , , ,
21 juni 2011 door 3 Reacties

Rieslingles bij Imperial Wijnkoperij

Hoe meer je leert, hoe meer je beseft dat je eigenlijk niets weet; een oude wijsheid die afgelopen woensdag weer eens bevestigd werd. Ik bezocht ter ere van de Rieslingweek een lesje Riesling door Albert de Jong, en besloot tijdens de les al dat ik toch echt weer eens aan de bijscholing moet…

Imperial Wijnkoperij had haar relaties uitgenodigd om een reeks mooie Duitse en Oostenrijkse Rieslings te komen proeven, bij eigenaresse Regina Meij thuis. Net als tijdens de eerste proeverijen van Imperial – 10-15 jaar geleden – waren we te gast in Regina’s huis, en konden we nagenieten op het terras en in de tuin aan de rand van het bos. Ik trof er bekende sommeliers, bevriende vrouwen in de wijn en bekende wijnhandelaren. Tijdens de proeverij gaf Duitsland-specialist Albert de Jong tekst en uitleg, en sloeg ons om de oren met veel wetenswaardigs over Riesling. Opzet van de ochtend was het effect van de bodem op Riesling te laten ervaren, en dat is uitstekend gelukt.

[Lees meer...]

Onderwerp: Duitsland, Oostenrijk, Wijnmaken en wijngaard Tags: , , ,
13 juni 2011 door Reageer

Boekbespreking: The New Guide to Vinegar

Ik ben van de generatie die opgegroeid is met witte azijn in een geribbelde, plastic fles, met dito dopje, van een of andere supermarkt. Het smaakte naar niks, alleen maar puur zuur. Heel lang heb ik het nut van azijn in de keuken niet begrepen, en al helemaal niet als toevoeging aan het water waar de komkommerschijfjes in dreven. Dat was het enige dat ik mijn moeder zag doen met azijn. Ik at dan ook geen komkommerschijfjes, vond ik vies.

Gelukkig is dat allemaal goed gekomen, en heb ik in later (studenten)jaren de toepassingen van azijn in dressings wel begrepen. Maar dat de mogelijkheden en variaties van azijn zo rijk waren besefte ik pas na doorlezen van het boek van de Oostenrijkse azijntovenaar Alois Gölles. Gölles is lid van de prestigieuze Premium Estates of Austria, een samenwerkingsverband op marketinggebied van een aantal Oostenrijkse top-wijnproducenten. In de nieuwsbrief van deze Premium Estates werd een intrigerend boek aangekondigd, The New Guide to Vinegar. A Handbook for Enjoying the Exquisitely Tart Seasoning, van Alois Gölles. Wat deed een azijnmaker tussen de wijnboeren?, vroeg ik me verbaasd af. Maar wat heb genoten van dat boek, zonder zelfs nog maar een druppel van de azijnen geproefd te hebben! Ik begreep na lezing van het boek bovendien volledig waarom deze azijnmaker zijn plaats bij de wijnproducenten van Oostenrijk verdient.

[Lees meer...]

Onderwerp: Meer dan wijn, Oostenrijk Tags: , , , , ,
10 juni 2011 door 4 Reacties

Tweemaal Oostenrijk op Grootse wijnen

Op 17 en 18 april jl. vond voor de tweede keer het landelijke wijnevenement Grootse Wijnen, Kleine Importeurs plaats. Ruim 750 consumenten en 220 professionals bezochten het evenement in de Showkas Arendshoeve in Aalsmeer. Naast bijna 60 importeurs waren er ook meer dan 30 producenten, wat het evenement voor het publiek erg interessant maakte. Zelf was ik er op zondag.  Ik ging in eerste instantie voor de promotie van de Wijnwebwinkelgids, maar gelukkig heb ik ook heel wat lekkers kunnen proeven.

[Lees meer...]

Onderwerp: Oostenrijk, Proeven Tags: , , , ,
24 april 2011 door Reageer

Bubbels van Welschriesling

Lijkt het maar zo, of komen er steeds meer mousserende wijnen van steeds nieuwe druivenrassen? Had je vroeger alleen pinot noir, chardonnay en pinot meunier voor champagne, of cava met zijn macabeo, parellada en xarello, nu lijkt er van ieder druivenras wel iets mousserends gemaakt te worden. En met succes, moet ik zeggen. Sekts van riesling en silvaner, niet te versmaden. Of zelfs een rosé bubbel van regent, ook niet verkeerd. In de kast staat nog een Gemischter Satz met bubbels, voor een artikel over Gemischter Satz.

[Lees meer...]

Onderwerp: Bubbels, Oostenrijk, Proeven, Rare druiven Tags:
5 maart 2011 door Reageer

Over Hummergraben en Pfneiszl: Blaufränkisch anders

In Oostenrijk werd ik onlangs verliefd op de wijnen van de druif Blaufränkisch, vooral die uit Mittelburgenland. Het gaat dan om volle, geconcentreerde bijna bordeauxrode, donker gekleurde wijnen die over het algemeen rijping op barriques hebben ondergaan, soms gedeeltelijk nieuw. Het hout overheerst echter nergens, de fruitigheid voert de boventoon. Het zijn wijnen voor bij het eten, bij een stevig stuk vlees. Er is echter nog een andere stijl Blaufränkisch, waar ik gek genoeg pas in Nederland mee kennismaakte, en die ik wel zo prettig vind, misschien zelfs wel beter verteerbaar, zeker voor doordeweeks.
Totaal anders
Op de proeverij van de wijnen van Herrenhof, bij Good Grapes thuis, stond ook een rode wijn op tafel: Hummergraben 2009, gemaakt van 100% Blaufränkisch. Dat bleek een totaal andere Blaufränkisch dan de stevige jongens uit Mittelburgenland, Eisenberg en Leithaberg die ik eerder in Oostenrijk zelf geproefd had. De Hummergraben was helderrood en doorzichtig van kleur, elegant, slank, soepel, met relatief lage tannines en een lekkere kruidigheid. Kleur en structuur deden aan een goede maar simpele Pinot Noir denken, type Maconnais. Heel wat anders dus dan de volle, fluwelige en donkere wijnen die ik eerder had leren kennen.
Rijtjes wijnstokken in de Eisenberg DAC
Eisenberg
Ik dacht even dat het aan de herkomst van de druiven zou kunnen liggen: Steiermark, waar Herrenhof ligt, is toch weer een heel ander wijngebied, redeneerde ik. Gottfried Lamprecht, wijnmaker van Herrenhof, blijkt de druiven voor deze wijn echter niet zelf te verbouwen in Steiermark, maar te halen in Eisenberg (Südburgenland) waar hij van een boer de oogst opkoopt. Vreemd is dat niet: Eisenberg is voor Gottfried slechts een paar heuvelruggen verder naar het oosten, 50 minuten rijden van huis. In dit gebied heeft iedere huisbezitter, en zeker iedere landbouwer, nog een aantal rijen druivenstokken in de achtertuin staan. Iedereen maakte vroeger wijn van eigen stokken voor eigen gebruik. Velen hebben daar in de 21ste eeuw echter geen zin meer in, en verkopen hun druiven of hun rijen stokken. Met als gevolg dat échte wijnboeren in het gebied Eisenberg steeds vaker perceeltjes verspreid over diverse locaties hebben, dat families samenwerken, en dat er nu langzaam ook grotere bedrijven ontstaan. Tijdens de persreis na EWBC bezochten we paar van die familie- of samenwerkingsbedrijven, waaronder Wachter-Wiesler en Vinum Ferreum in Deutsch-Schützen. We proefden er ook de wijnen, en uit ervaring weet ik: in Eisenberg maken ze Blaufränkisch met min of meer dezelfde structuur en concentratie als in Leithaberg of Mittelburgenland.
Oude mandpers
Het lag dus niet aan de herkomst van de druiven. Gottfried had de volgende verklaring voor de verschillen: “Ik ontsteel het grootste deel van de trossen, die vervolgens in een open vergistingstank gaan. Met de hand duw ik pitten en schillen onder de most. Vervolgens pers ik met een oude mandpers die ik een jaar geleden in de winter heb gerepareerd. De wijn gaat daarna in barriques van oud eiken en wordt gebotteld na tien maanden. Ik voeg alleen een klein beetje zwavel toe. Ik gebruik geen nieuw hout; dat zorgt namelijk voor donkerder en dikker wijnen. Voor mij telt de vraag: hoe smaakt een wijn écht als wijnmaaktechniek een stap terug doet?  Die oorspronkelijke smaak wil ik zo puur mogelijk zien te krijgen; dat houdt voor mij ook het bereiken van complexiteit in.”
Pfneiszl
Het toeval wil verder dat ik enige dagen na de Hummergraben een zelfde soort Blaufränkisch proefde uit het assortiment van importeur Miranda Beems. Miranda importeert Hongaarse wijnen, waaronder de wijnen van Pfneiszl Hungarian Vineyards . De wijngaarden van dit domein liggen in Sopron. En Sopron ligt… net over de grens met Mittelburgenland. Het is de grote hap uit de Oostenrijkse grens die door politieke en historische gebeurtenissen nu Hongaars is, in tegenstelling tot het omringende gebied. Deze Kékfrankos 2009 – Hongaars voor Blaufränkisch – was eveneens helderrood en doorzichtig, fris en fruitig, kruidig, elegant en slank, misschien een tikje voller dan de Hummergraben. Een zeer prettige wijn, en met slechts 12,5% alcohol. En daar houden de overeenkomsten met de Hummergraben nog niet op: Gottfried wist me wel te vertellen dat hij met Birgit Pfneiszl, een van de twee wijnmakende zusjes, op school (wijnschool, dan) heeft gezeten.
Twee stijlen Blaufränkisch, allebei uit hetzelfde gebied in Midden-Europa. Iets zegt mij dat de wijnen uit Steiermark en Sopron veel meer de nazaten zijn van een wijntraditie uit de tijd van de Oostenrijk-Hongaarse dubbelmonarchie dan die uit Burgenland. De ene stijl is daarmee niet meer of minder dan de andere. Beide zijn spannend en origineel, maar leveren gewoon andere wijnen. En dat maakt de wijnwereld voor mij zo ongelooflijk fascinerend.
Onderwerp: Hongarije, Oostenrijk, Proeven, Rare druiven Tags:
10 december 2010 door 1 Reactie
« Oudere Artikelen