Ter ere van #portday

Vandaag is het #portday, een initiatief om de versterkte wijn uit Portugal nader onder de aandacht te brengen. Achter het initiatief zit The Center for Wine Origins, een club van belangenpartijen opgericht in 2005 om de herkomstbenamingen champagne en port te beschermen. Lees meer over #portday en het initiatief hier.

Mijn bijdrage is bescheiden vandaag, helaas. Ik ben dol op port, maar heb geen gelegenheid daar een stuk over te publiceren. Wel vond ik onlangs deze brief uit 1957 in een oud boek. De brief is gericht aan een Amsterdamse wijnhandelaar en afkomstig uit Vila Nova da Gaia, waar alle port shippers gevestigd zijn. Wat mij intrigeert is: waarom was het nodig port uit 1900 te vergezellen van een brief van echtheid? Bijzonder… misschien is er een wijnhandelaar die meer weet?

Klik op de afbeelding om hem te vergroten en goed te kunnen lezen!

 

Chat Sauvage Pinot Noir – Bourgogne in Duitsland?

Begin januari waren ze nog niet in Nederland verkrijgbaar, maar met zo’n marketing en zo’n opvallende naam moet dat hopelijk inmiddels gelukt zijn. Aan de presentatie op Wine Professional en de kwaliteit van de wijnen heeft het in ieder geval niet gelegen! Dat was allemaal voortreffelijk in orde.

Ik heb het over het Duitse Weingut Chat Sauvage uit de Rheingau, met zijn verbluffende Pinot Noirs. Voor die Franse namen is heel bewust gekozen: de Duitse naam van de druif pinot noir is eigenlijk Spätburgunder, maar vanwege de hoge status van Bourgogne, de beroemdste wijn gemaakt van pinot noir, is gekozen voor de Franse aanduiding. Daarnaast zijn ook de flessen nog eens van het bekende Bourguignon-model en siert de Franse lelie het logo.

[Lees meer...]

Combinaties van brood en wijn

Terwijl sommige wijnliefhebbers én wijnschrijvers er niets van moeten hebben, zet de trend zich door: het zoeken van ultieme combinaties tussen wijn en eten (het woord ‘spijs’, dat meestal gebruikt wordt, vind ik vaak zo oubollig). ‘Wijn-spijs combineren’ is je van hét, lijkt het wel tegenwoordig. De gekte slaat inmiddels zover door, dat op de recente Wine Professional een workshop ‘Wijn en brood’ is gegeven. Met die instelling, dat ik het wel een beetje een ‘gekte’ vond, om brood en wijn te gaan combineren, ging ik de workshop in.

In de workshop werden wijnen van importeur Ad Bibendum geschonken bij telkens twee verschillende broden van het Vlaamsch Broodhuys. Ik citeer een stukje uit de inleiding van de begeleidende flyer. “Om er zeker van te zijn dat het brood (of de verschillende soorten brood) tijdens het diner die aandacht krijgen, moet je het strategisch positioneren: passend bij de wijn die geschonken wordt, als geschikte introductie bij een volgend gerecht, of als verrassende overgang tussen twee gerechten. Het verdient daarom aanbeveling om bij de keuze van het brood bij uw lunch of diner rekening te houden met de stijl van de gerechten, de wijnen en de opbouw van het menu. Uiteraard vergt dat voorbereiding: het selecteren van geschikte typen brood bij de verschillende wijnen, gerechten en, bij voorkeur, voorproeven.”
En met ‘die aandacht’ wordt dan bedoeld de juiste aandacht, zodat betere restaurants zich ook met de keuze van het brood kunnen onderscheiden, en brood niet alleen meer een ‘tussendoortje’ of ‘neutralisator’ is.”

Goed, wijn en brood combineren dus. Hoe beïnvloedt de smaak van de wijn het brood, en vice versa? Wat heeft een slok wijn voor effect op de smaak van het brood, en hoe heeft brood invloed op de smaak van de wijn? Als inleiding gaf Dimitri Roets van het Vlaamsch Broodhuys een korte inleiding over brood, en legde uit dat een andere fermentatie bij brood ook een andere smaak oplevert. Voor deze workshop werd uitgegaan van de wijnen, en bij iedere wijn zijn vervolgens twee soorten brood gezocht. Alle wijnen waren mono-cépages (gemaakt van één druivenras).

[Lees meer...]

Tussen de druiven: verslag van een jaar in McLaren Vale

Geef maar toe, we dromen er allemaal wel eens van. Tenminste, alle wijnliefhebbers dan. Een eigen wijngaardje, zelf wijnmaken, het goede leven, dagelijks buiten onder een stralende hemel aan de slag in de natuur. ‘s Avonds vrolijk lachend op je terras met vrienden en een eigen fles wijn. Tja… nou, ik niet hoor. Ik heb één keer wijn gemaakt, van een paar kilo riesling uit eigen tuin. Nooit meer! Wat een gedoe. En dat idyllische plaatje, over zon, terras en vrienden, dat klopt ook voor geen meter in 90% van de tijd. Het is keihard werken in die wijngaarden!

Toch blijven er ieder jaar mensen die die droom waarmaken. Zo ook journaliste Remke de Lange. Ze trok met man en kind een jaar lang naar Australië, om er vier seizoenen lang te ervaren hoe het nu echt toegaat op een wijnbedrijf. En zij schreef er een boek over, Tussen de druiven, dat vandaag verschijnt. Samen met het boek presenteert zij ook haar Eigen Wijn, Rem’s Row 2010, een ‘zonnige Aussie Shiraz van de druiven op één rij in het veld’.

Dat huis, dat is Gemtree Winery, een relatief klein familiebedrijf in McLaren Vale, één van de beroemde Australische wijngebieden, gelegen ten zuiden van Adelaide. De Lange en haar gezin betrekken een huisje waar normaal gesproken de plukkers tijdens de oogst huizen, en maken er van najaar 2009 tot najaar 2010 mee wat er in het dorp McLaren Flat gebeurt. Zoonlief gaat naar school, manlief schrijft en De Lange gaat aan de slag in de wijngaarden en kelders van Gemtree. Zij werkt in de wijngaarden, tussen kangoeroes en een enkele koalabeer, tussen eucalyptusbomen en duizendpoten. Daarnaast reist ze heel wat rond, spreekt met naburige wijnboeren en leert het land en de Australische wijnindustrie van binnenuit kennen. Last but not least maakt ze met hulp van Mike Brown haar Eigen Wijn; Mike is schoonzoon van Gemtree eigenaar Paul Buttery en de wijnmaker van het bedrijf.

[Lees meer...]

Onder de hamer: zilveren wijnkoeler …

Op donderdag 19 januari a.s. wordt bij Christie’s in New York een zilveren wijnkoeler geveild, in 1797 door George Washington, de eerste President van de Verenigde Staten (1789 tot 1797), geschonken aan Alexander Hamilton. Geschatte opbrengst: $ 400.000,- tot $ 600.000,-. Jammer dat ik zo’n bedrag niet ergens heb liggen! Ik ben namelijk al jaren gefascineerd door wijnkoelers, en verzamel ijverig afbeeldingen waarop ze afgebeeld staan. En dan heb ik het niet over die plastic houders voor één fles, of over moderne designvarianten uitgebracht door champagnehuizen, maar over de grote bakken van zilver of ander metaal uit vroeger eeuwen. Ooit zag ik er één van marmer in de Menkemaborg in Uithuizen, en sindsdien ben ik ermee bezig.

Majestically plain
Terug naar de wijnkoeler uit 1797. Het fascinerende object is gemaakt van Sheffield-plated silver, en wordt bij Christies ter veiling aangeboden door de afstammelingen van Alexander Hamilton, een belangrijke medewerker van Washington. Het object is nooit eerder te zien geweest voor publiek. De wijnkoeler kan vier flessen bevatten, en werd in 1789 vervaardigd als onderdeel van een serie van vier in opdracht van George Washington. Twee exemplaren waren in gebruik op  Mount Vernon, het landgoed van Washington in Virginia, één werd er verkocht en de vierde werd dus geschonken aan Hamilton, als eerbetoon aan een 22-jarige vriendschap.
Washington stelde hoge eisen aan de objecten die hij om zich heen verzamelde, en wilde een stijl ontwikkelen die de President van de jonge Verenigde Staten én het land recht deed. Al te grote opsmuk moest vermeden worden. Gouverneur Morris, belast met de inrichting van het huis van de president, schreef aan Washington met betrekking tot de wijnkoelers: “I think it of very great importance to fix the Taste of our Country properly, and I think Your Example will go very far in that respect. It is therefore my Wish that every Thing about you should be substantially good and majestically plain; made to endure.”

[Lees meer...]

Geproefd: Domaine Andron 2009

Mijn oordeel over deze fles en dit domein is niet het eerste in Nederland. Vaderlandse beroemdheden als Hubrecht Duijker en de proevers van Perswijn zijn mij al voorgegaan. En ook Robert Parker proefde de wijn al (maar publiceerde nog geen punten). Binnenkort verschijnt een artikel in de Wine Spectator. Dus wat kan ik dan eigenlijk nog toevoegen? Nou, in ieder geval de manier waarop ik kennis maakte met manager Erik Wuite: eerst via Twitter, later op een parkeerterrein achter het wokrestaurant in mijn wijk. Daar op die winderige plek schudde ik de sympathieke Nederlandse wijngaardmanager een hand, en ontving ik een fles Domaine Andron 2009.  Hoe komt een Nederlander nu terecht bij een wijnhuis in de Bordeaux, de meest prestigieuze wijnstreek ter wereld? Gewoon, met ondernemingszin!

[Lees meer...]

Druiven en Droesem: een reisboek over Griekse wijn

Een leesbaar boek schrijven over Griekenland en daarin veel aandacht besteden aan de wijnen van het land, zonder het een boek voor wijnfanatici te maken: dat is geen geringe onderneming. Journaliste Frederiek Lommen slaagde er echter in. Zij schreef een boeiend en persoonlijk reisboek, waarin Griekse wijnen, wijngaarden en wijnmakers een belangrijke plaats innemen. Dat maakt het boek geen wijnboek, maar wel een boek over geschiedenis, cultuur en natuur van een bijzonder land, waarin de wijnstok een belangrijke plaats inneemt. En dat kan ook niet anders, want vanuit Griekenland verspreidde de vitis vinifera zich over Europa. Zonder de inspanningen van Griekse kolonisten nog voor het begin van onze jaartelling zouden bijvoorbeeld de Fransen geen wijnbouw kennen. Wijn en wijnbouw zijn onlosmakelijk met de Griekse geschiedenis en cultuur verbonden, en Lommen beschrijft dat op smakelijke wijze. Mijn  treinreizen waren de afgelopen weken een stuk zonniger dan de Nederlandse winter mogelijk maakte!

Om nog even op dat reisboek terug te komen: Lommen heeft veel moderne én oudere (reis)literatuur over Griekenland gelezen. Een van haar favoriete auteurs is Patrick Leigh Fermor, auteur van bijvoorbeeld Travels in Northern Greece. Zonder nog het nawoord te hebben gelezen, begon ik halverwege het boek te vermoeden dat zij met dit boek een van die grote reisliteratuur-auteurs heeft willen benaderen. En inderdaad: Patrick Leigh Fermor wordt genoemd als grote inspiratiebron. Waarmee Lommen dus veel meer een reisboek heeft willen schrijven dan een wijnboek.

[Lees meer...]

Nog meer goede voornemens, en een rondje Wine Professional

Het mooie van Wine Professional, de grote Nederlandse wijnbeurs die dit jaar zijn 10e editie beleefde, is dat hij aan het begin van het jaar wordt gehouden. Dat geeft je de gelegenheid je goede voornemens onmiddellijk in de praktijk te brengen. Over een deel van mijn voornemens schreef ik vorige week al. Een ander deel betreft de wijnen en wijngebieden waar ik dit jaar meer aandacht aan wil besteden. Maar om meer aandacht ergens aan te besteden, moet je ook meer kennis hebben, en die kun je gedeeltelijk opdoen op zo’n beurs. Wine Professional is een prima plek om kort maar krachtig de kennismaking met diverse wijnen te hernieuwen of te beginnen.

Mijn goede voornemens zijn: verdieping van kennis over bekende wijnlanden Duitsland en Oostenrijk en uitbreiding van de geringe kennis over ‘nieuwe’ landen uit Midden-Europa, zoals Hongarije, Slovenië , Kroatië (Istrië) en Tsjechië. En gelukkig bood Wine Professional daar dit jaar een prima gelegenheid voor.

[Lees meer...]

Een slijter rond 1936: over kinawijn, meiwijn en vermout

En, is er nog iemand die bisschopswijn heeft gemaakt afgelopen december? Weinigen, waarschijnlijk. Wij drinken eigenlijk zelden nog wijnen die op smaak gemaakt zijn met kruiden en andere ingrediënten, alleen bij speciale gelegenheden. Bisschopswijn in de winter heel soms, speciaal met Sinterklaas, op de ijsbaan of op de Kerstmarkt. Een enkele fanaticus maakt aan de  hand van oude recepten in de lente nog wel eens meiwijn, maar dan houdt het wel op. Of je moet vermout-liefhebber zijn, en regelmatig een fles Noilly Prat of Cinzano in huis halen – en dan niet om te koken….  (Kijk even op Wikipedia om te kijken wat vermout is.)

Dat was 70 jaar geleden wel anders. (Om maar niet te spreken van nog verder terug, in de middeleeuwen. Maar dat is een ander verhaal.) Op de assortimentslijst van wijnhandel A.C. van Dongen uit 1937 staan elf verschillende vermouts, drie kinawijnen, drie bisschopswijnen, en ook nog eens acht vruchtenwijn van eerste kwaliteit. In het seizoen verkocht hij bovendien ook meiwijn. Meiwijn maakte je van 30 liter witte bessenwijn (gekocht bij Rok in Alphen aan de Rijn), waarin je 120 tot 150 gram meiwijnextract gooide. Voor een betere soort nam je 20 liter bessenwijn, 10 liter witte Graves (witte wijn uit Bordeaux dus) en een zelfde hoeveelheid extract. Het leverde een product met een iets groene kleur. Eigenlijk hoort er in meiwijn verse Lievevrouwebedstro gebruikt te worden, maar dat was anno 1936 blijkbaar niet meer gebruikelijk om te doen! Extracten waren natuurlijk veel makkelijker.

[Lees meer...]

Boekentip: De Wijngek, verhalen door Hans Melissen

Hij heeft er al een aantal op zijn naam staan, maar dit was de eerste waar ik mee kennismaakte: Hans Melissen publiceerde vorig najaar een nieuwe verhalenbundel rondom wijn, getiteld De Wijngek.

Melissen is scenarioschrijver en regisseur van vele televisieprogramma’s. Hij werkte samen met gerenomeerde regisseurs als Bert Haanstra, Fons Rademakers, Joris Ivens, Franz Weiss, Rimko Haanstra en Ben Sombogaart. En: hij schreef niet alleen televisiedrama, toneel en musicals, maar ook boeken over wijn. En die boeken over wijn, dat zijn Château Poeha, Vloeibare Liefde, Verhalen Met Een Slok Op, Wijnen Met Een Lange Neus, Kom, Vul De Glazen (gedichten),  Fransen Kunnen Niet Koken & Hebben Geen Verstand Van Wijn en Het Festijn Van Kaas & Wijn. Van Het Festijn van Kaas & Wijn, een boek je over de lastige combinaties van kaas en wijn, met praktische tips, heb ik enorm genoten. Recent heb ik het nog geraadpleegd voor een lesje wijn-spijs.

[Lees meer...]