Bier, kroegleven en carnaval


De komende maanden zal ik veel in Den Bosch zijn, in het Noordbrabants Museum. De afgelopen dagen heb ik, afgezien van een bommelding, al kunnen genieten van de start van carnaval. Voor een buitenstaander is het best grappig de straten steeds kleuriger te zien worden, met rood-wit-gele vlaggen en schilderingen van Oeteldonkse kikkers. Het kroegleven begon afgelopen donderdag al, en zal doorgaan tot dinsdag 16 februari, zo heb ik begrepen.

Apart is het ook me te realiseren dat wijn in dit feest nauwelijks een rol speelt. In de kroeg drink je bier of borrels, zo heb ik me laten vertellen. En die traditie gaat al eeuwen terug. In het Rijksmuseum is nog tot 1 maart een kleine tentoonstelling te zien van prenten over het kroegleven in vooral de zeventiende eeuw. Met die prenten is iets opvallends aan de hand: er zijn helemaal niet zo veel zuipende zatlappen op te zien als je wel zou denken! De mensen op de prenten vieren overduidelijk feest, dansen, dobbelen en zitten in elkaars blouse, maar bekers en kannen zijn op de vingers van een hand te tellen. En als er dan iets gedronken wordt, is het bier, geen wijn. Tenminste, dat lijkt het drinkgerei, bestaande uit aardewerken kannen en bekers, te suggereren.

Een topstuk van het Noordbrabants Museum bevestigt dit beeld. Op een Brussels wandtapijt uit de 18e eeuw dat gemaakt is naar een schilderij van David Teniers II (1610-1690) is een herberg te zien met feestende mensen ervoor. Maar een enkeling heeft een beker of een kan in de hand; glazen of flessen zijn niet te zien.

Is het dan echt waar, dat carnaval om het feestvieren gaat, en niet om het zuipen? Je zou het bijna gaan geloven…

Reacties

  1. Anonymous zegt:

    Wat een domme randstedelijke slotzin. Waarom zouyden ware carnavallisten het zolang volhouden zonder af te branden,zoals het in de echte carnavalscultuur hoort? Omdat ze nou net niet doen wat die gfluiperds van boven de Moerdijk altijd proberen: zuiupen en de katjes knijpen in het donker. Heb nooit grotere onzin gelezen, Mariëlle!

  2. Gerard van Loo zegt:

    Je zou het "bijna geloven"?
    Hou je bezoek aan Den Bosch maar anoniem. Anders wassen ze je daar de oren met carnavalsbier, waarvan niemand "zuipt", behalve ongewenste lui van boven de sloot.

  3. Antoinette zegt:

    Zat toevallig dat onzinverhaal te lezen toen de reactie van Gerard voorbij kwam. Wat een kwaadaardige vooroordelen hou jij er op na Mariëlle. Daarmee verlies je je gezicht en eventueel respect.

  4. Mariëlla zegt:

    Ai, wij van boven de rivieren hebben het nu gedaan. Jammer!

  5. Mariëlla zegt:

    Overigens, Antoinette, als je zelf eens naar die prenten van Kroegleven gaat kijken, of het tapijt in het Noordbrabants Museum, zal het je opvallen dat daar inderdaad niet bijzonder veel op gedronken wordt. Er is zelfs een prent van Brueghel, met een groot gezelschap, waar maar éen of twee mensen een beker of kan in de hand hebben. Daar gaat het duidelijk om het feestvieren, minder om de drank. En dat is strekking van mijn verhaal, niet of er in Oeteldonk nou wel of niet teveel bier wordt gedronken.

  6. Wat een verontwaardiging van "onder de sloot"!

    Een citaat uit een recent bericht van de gemeente Weert: "Wist u, dat carnaval naast de feestdagen en de zomervakantie één van de meest gebruikelijke momenten is, waarop kinderen hun eerste glas alcohol drinken? Dat is logisch, want alcohol en carnaval zijn sterk met elkaar verbonden, de sociale controle is laag en de sfeer is erg losjes."

    Nog een citaat, ditmaal uit Eindhoven: "De kou vormt met carnaval vooral een gevaar door de consumptie van alcoholische dranken. De alcohol zorgt ervoor dat bloedvaten uitzetten en de huid warm aanvoelt, terwijl het lichaam veel warmte verliest door de lage buitentemperatuur. De kans dat lichaamsdelen bevriezen zonder dat men dat doorheeft, is dit jaar tijdens carnaval door het overmatig drankgebruik groter."

    Is het nou echt onzin: carnaval en veel alcohol drinken?

  7. Antoinette zegt:

    Carnaval mis weer achter de rug. Resultaat: in Breda zijn 35 randstedelingen wegens wangedrag onder politiebegeleiding op de trein gezet. Ook in andere steden is bovenriools tuig opgepakt. Teveel zuipen? Jazeker, door bovenriolers. De rest zie je nooit dronken op tv – schermen. Dus beste carnavalskrakers: kijk naar jezelf.

Laat wat van je horen

*